Opel Astra H Cam Krikosu Arızası ve Motor Değişimi
Yağmurlu bir kasım akşamı bir müşterimiz aradı: "Otoparkta camı indirdim, kartımı okuttum, cam bir daha kalkmadı." Gece boyunca camı naylon ve bantla kapatmak zorunda kalmıştı. Ertesi sabah aracı getirdiğinde kapı döşemesini söktük; cam krikosunun çelik teli makaradan kurtulmuş, kendi üzerine dolanmıştı. Motor çalışıyordu, ama tel camı taşıyamıyordu. Astra H'de cam krikosu arızaları sık görülür ve çoğu zaman en uygunsuz anda ortaya çıkar. Bu yazıda arızanın nasıl teşhis edildiğini, kriko ile motor arasındaki farkı ve değişimde nelere dikkat etmek gerektiğini anlatıyoruz.
Astra H cam sisteminin parçaları
Astra H'nin elektrikli camları, birkaç parçanın birlikte çalışmasıyla hareket eder. Cam düğmesi sürücünün komutunu alır. Cam motoru, elektrik enerjisini dönme hareketine çevirir. Kriko mekanizması ise bu dönme hareketini, camın yukarı ve aşağı hareketine dönüştürür. Astra H'de yaygın olarak tel ve makaralı kriko sistemi kullanılır: Motor bir tamburu döndürür, tambura sarılı çelik tel makaralar üzerinden geçerek camın bağlı olduğu taşıyıcı kızakları yukarı ya da aşağı çeker.
Bazı donanımlarda kapılarda bir kontrol modülü de bulunur. Bu modül, tek dokunuşla tam açma-kapama ve sıkışma önleme gibi özellikleri yönetir. Sıkışma önleme özelliği olan camlarda, camın tam açık ve tam kapalı konumlarının sisteme öğretilmiş olması gerekir. Akü sökülüp takıldığında ya da motor değiştirildiğinde bu bilgi kaybolabilir.
Arıza belirtileri ve ne anlama geldikleri
- Cam düğmeye basıldığında motor sesi geliyor ama cam hareket etmiyor: Kriko teli kopmuş, makaradan çıkmış ya da taşıyıcı kızak kırılmış olabilir.
- Cam yavaş hareket ediyor ya da yarıda duruyor: Kızak rayları kurumuş, cam fitili sertleşmiş ya da motor zayıflamış olabilir.
- Cam eğik iniyor, bir tarafı önde gidiyor: Kriko telinin bir tarafı gevşemiş ya da taşıyıcılardan biri kırılmıştır.
- Düğmeye basınca hiçbir ses gelmiyor: Düğme, sigorta, kablo ya da motor arızası olabilir.
- Cam kendiliğinden aşağı kayıyor: Motorun içindeki tutma mekanizması ya da kriko teli sorunludur.
- Cam hareket ederken kapı içinden tıkırtı ya da kırılma sesi geliyor: Plastik makara veya taşıyıcı parçalar kırılmıştır.
- Tek dokunuş özelliği çalışmıyor: Sistem sıfırlanmamış ya da konum bilgisi kaybolmuştur.
Bu belirtilerin ilk ve dördüncüsü teşhiste en önemli ayrımı sağlar. Motor sesi geliyorsa motor ve elektrik devresi büyük ihtimalle sağlamdır, sorun mekaniktir. Hiç ses yoksa önce elektriği kontrol etmek gerekir.
Elektrik tarafını kontrol etmek
Cam düğmesine basıldığında hiçbir tepki yoksa ilk bakılacak yer sigortadır. Ardından düğmenin kendisi kontrol edilir. Astra H'de sürücü kapısındaki ana düğme grubu, diğer kapıların camlarını da kontrol eder. Bu düğme grubu zamanla kontak sorunları yaşayabilir. Örneğin sadece sürücü kapısından kontrol edildiğinde çalışmayan, ama kendi kapısındaki düğmeyle çalışan bir cam, ana düğme grubunun arızalı olduğunu gösterir.
Kapı ile gövde arasındaki kablo demeti de sık arıza noktasıdır. Kapı her açılıp kapandığında bu demet bükülür. Yıllar içinde içindeki teller kırılabilir. Kırık tel, kapının belirli bir açıda tutulduğunda çalışıp diğer açılarda çalışmayan bir cam şeklinde kendini gösterir. Demetin lastik körüğü açılarak teller tek tek kontrol edilmelidir.
Düğme ve kablolar sağlamsa, motor soketine voltaj gelip gelmediği ölçülür. Voltaj geliyor ama motor dönmüyorsa motor arızalıdır. Motor doğrudan akü voltajıyla beslendiğinde de dönmüyorsa bu teşhis kesinleşir.
Mekanik tarafı kontrol etmek
Motor sesi geliyor ama cam hareket etmiyorsa kapı döşemesi sökülerek kriko mekanizması incelenir. Astra H'de kapı döşemesi, birkaç vida ve plastik klipsle sabitlenir. Döşeme sökülürken klipslerin kırılmaması için uygun plastik söküm aparatları kullanılmalıdır. Ardından nem bariyeri olan plastik folyo dikkatlice ayrılır.
Kriko incelendiğinde sık rastlanan sorunlar şunlardır: Çelik telin kopması ya da makaradan çıkarak dolanması, plastik makaraların kırılması ya da aşınması, camın tutturulduğu taşıyıcı kızakların kırılması, rayların paslanması ya da kuruması. Tel dolanmışsa genellikle düzeltmek pratik değildir; kriko komple değiştirilmelidir.
Cam yavaş hareket ediyorsa, krikodan önce cam kanal fitilleri kontrol edilmelidir. Sertleşmiş, kirlenmiş fitiller camı sıkıştırır ve motoru zorlar. Fitillerin silikon bazlı uygun bir spreyle bakımı, camın hareketini belirgin şekilde rahatlatabilir ve hem motoru hem krikoyu korur.
Sadece motor mu, komple kriko mu?
Astra H'de cam motoru ve kriko mekanizması bazı versiyonlarda ayrı ayrı, bazılarında ise birlikte satılır. Hangi seçeneğin mantıklı olduğu arızanın yerine bağlıdır.
Motor arızalı ama kriko sağlamsa, sadece motoru değiştirmek ekonomik bir çözümdür. Motor, kriko üzerine genellikle birkaç vidayla bağlanır. Kriko arızalı ama motor sağlamsa, sadece kriko değiştirilebilir ve eski motor yeni krikoya aktarılabilir. Ancak her iki parça da yaşlıysa, ya da motor zorlanmaktan ısınmış ve zayıflamışsa, motorlu komple kriko almak hem işçilik hem de uzun vadeli güvenilirlik açısından daha mantıklıdır.
Parça seçimi
Astra H'de cam krikoları, gövde tipine ve kapı konumuna göre farklıdır. Üç kapılı GTC, beş kapılı hatchback, sedan ve Caravan modellerinin kapıları ve krikoları birbirinden farklı olabilir. Ön ve arka kapılar, sağ ve sol taraflar da ayrı parçalardır. Ayrıca motor bağlantı soketi ve sıkışma önleme özelliği olup olmaması da önemlidir. Bu yüzden parça seçiminde gövde tipi, kapı konumu ve donanım bilgisi birlikte göz önünde bulundurulmalıdır. Astra H'ye uygun cam krikosu ve motorlarını Opel yedek parça kategorimizde bulabilirsiniz.
Değişim ve sıfırlama adımları
- Kapı döşemesi sökülmeden önce akü bağlantısının ayrılması önerilir; kapıda hava yastığı ya da hoparlör bağlantıları olabilir.
- Cam, kriko sökülmeden önce bantla çerçeveye sabitlenmeli, düşmesi engellenmelidir.
- Yeni kriko yerleştirildikten sonra cam taşıyıcılara düzgün oturtulmalı, cıvatalar eşit sıkılmalıdır.
- Döşeme kapatılmadan önce cam birkaç kez açılıp kapatılarak düzgün hareket ettiği ve kapanırken fitile tam oturduğu kontrol edilmelidir.
- Nem bariyeri folyosu mutlaka yeniden yapıştırılmalıdır; aksi halde kapı içine giren su kabine sızabilir.
- Sıkışma önleme özelliği olan camlarda sıfırlama işlemi yapılmalıdır. Genellikle cam tamamen indirilip düğme bir süre basılı tutulur, ardından tamamen kaldırılıp yine bir süre basılı tutulur. Kesin adımlar için kullanıcı el kitabına bakılmalıdır.
Sık sorulan sorular
Cam açık kaldı, acil durumda ne yapabilirim?
Motor sesi geliyorsa ve kriko kopmuşsa, cam elle yukarı itilerek kapı içinden geçici olarak sabitlenebilir. Ancak bu işlem kapı döşemesinin sökülmesini gerektirebilir ve kalıcı bir çözüm değildir.
Cam motoru neden yanar?
Sertleşmiş fitiller ve kuru raylar motoru sürekli zorlar. Ayrıca düğmeyi cam tamamen kapandıktan sonra uzun süre basılı tutmak da motoru ısıtır.
Kışın donmuş camı açmaya çalışmak zarar verir mi?
Evet. Fitile donmuş camı zorlamak, kriko telini koparabilir ya da makaraları kırabilir. Önce camın çözülmesini beklemek gerekir.
Kapanış
Astra H'de cam arızasının teşhisi basit bir soruyla başlar: Motor sesi geliyor mu? Geliyorsa sorun büyük ihtimalle mekaniktir ve kriko kontrol edilmelidir; gelmiyorsa önce sigorta, düğme, kablo demeti ve motor elektriği incelenmelidir. Doğru teşhis, gereksiz parça değişimini önler. Kapı ve cam sistemi parçalarınız için Opel yedek parçaları sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.