Peugeot 307 1.6 HDi Turbo Arızasının Erken Belirtileri
Bir 307 SW sahibi, aracın son birkaç haftadır otoyolda "eskisi gibi çekmediğini" ve hızlanırken ince bir ıslık duyduğunu söyleyerek geldi. Ona göre önemli bir şey yoktu, araç yaşlanıyordu sadece. Turbonun emme tarafındaki hortumu söktüğümüzde içi yağlıydı, mile elle dokunduğumuzda da hissedilir bir boşluk vardı. Turbo henüz tamamen bitmemişti ama sonuna yaklaşıyordu. Erken fark etmesi, motorun içine dağılabilecek parçalar düşünüldüğünde çok büyük bir şanstı.
307'nin 1.6 HDi motoru (DV6 ailesi), bu kasada en çok tercih edilen dizel versiyondu. Bu motorda turbo arızası oldukça bilinen bir konu ve çoğu zaman turbonun kendisinden değil, yağlama sisteminden kaynaklanıyor. Önce belirtileri, ardından nedenleri konuşalım.
Turbo arızasının erken belirtileri
Turbo nadiren bir gecede bozulur. Genellikle haftalar, hatta aylar süren bir süreçte ufak işaretler verir:
- Islık ya da siren sesi: Hızlanırken yükselen ince bir ıslık, mil yataklarındaki boşluğun ya da kanatların gövdeye sürtmesinin ilk işareti olabilir. Normal turbo sesi ile arıza sesi arasındaki farkı, sesin şiddeti ve karakterindeki değişimden anlarsınız.
- Güç kaybı: Özellikle orta devirlerde çekişin azalması, sollamalarda aracın eskisi gibi tepki vermemesi.
- Mavi ya da gri duman: Turbo keçelerinden yağ kaçırdığında egzozdan mavimsi duman çıkar, özellikle rölantiden sonra gaza basıldığında belirgindir.
- Siyah duman: Turbo yeterli hava basamadığında yakıt tam yanmaz ve kara duman oluşur.
- Yağ tüketiminde artış: İki bakım arasında yağ seviyesinin belirgin şekilde düşmesi.
- Arıza lambası ve emniyet modu: Turbo basıncı istenen değere ulaşmadığında ya da aşıldığında motor beyni hata kaydeder ve gücü kısıtlar.
- Emme hortumlarında ve intercoolerda yağlanma: Az miktarda yağ buğusu normal kabul edilebilir, ama hortum içinde biriken sıvı yağ dikkat edilmesi gereken bir durumdur.
DV6 motorunda turboyu öldüren asıl sebepler
Atölyede değiştirdiğimiz turboların büyük kısmında sorunun kaynağı turbonun kendisi değil, onu besleyen yağdır. Bu motorda öne çıkan nedenler şunlar:
Tıkalı yağ besleme borusu ve filtre
Turbo yataklarını yağlayan besleme borusunun içinde, özellikle bakımları geciktirilmiş araçlarda karbonlaşma ve tortu birikir. Bazı versiyonlarda borunun içinde bir süzgeç bulunur ve bu süzgeç tıkandığında turbo yağsız kalır. Turbo değişiminde besleme borusunun da mutlaka yenilenmesi bu yüzden kritik.
Uzun yağ değişim aralıkları ve yanlış yağ
Uygun olmayan yağ ya da çok uzatılmış değişim aralıkları, motorda çamurlaşmaya sebep olur. Bu çamur en ince kanallara, yani turbo beslemesine ilk önce etki eder. Üreticinin önerdiği spesifikasyonda yağ kullanmak bu motor için hayati.
Enjektör pulu kaçağı ve karbon
DV6 motorlarında enjektör pulları kaçak yaptığında oluşan karbon parçaları, karter havalandırması ve yağ içinde dolaşarak turbo beslemesini tıkayabiliyor. Bu nedenle turbo değişiminden önce enjektör pullarının durumu da kontrol edilmelidir.
Sıcak motoru aniden kapatmak
Uzun ve hızlı bir sürüşün hemen ardından motoru kapatmak, turbo çok sıcakken yağ akışını keser. Mil yataklarındaki yağ yanar ve karbonlaşır. Uzun yoldan sonra motoru kısa bir süre rölantide bekletmek iyi bir alışkanlıktır.
Emme tarafına yabancı madde girmesi
Yırtık bir hava filtresi ya da gevşek bir hortum, toz veya küçük parçaların kompresör kanatlarına çarpmasına neden olabilir.
Turbo mu, başka bir şey mi?
Güç kaybı her zaman turbo demek değildir. Teşhis sırasında şu olasılıkları da elemek gerekir:
- Intercooler hortumlarında yırtık ya da gevşek kelepçe (basınç kaçağı)
- Turbo basınç kontrol valfi (vakum ya da elektronik aktüatör) arızası
- Vakum hatlarında kaçak
- EGR valfinin açık kalması
- Tıkalı partikül filtresi ya da katalizör (egzoz karşı basıncı)
- Hava debimetresi ya da basınç sensörü arızası
Bu noktalar kontrol edildikten sonra turbo mili boşluğu, kanatların durumu ve yağ kaçağı incelenerek karar verilir.
Turbo değişiminde atlanmaması gerekenler
Yeni ya da revizyonlu bir turbo takmak, sebebi ortadan kaldırılmadıysa kısa süre sonra aynı tabloya geri dönmek demektir. Değişim sırasında yaptığımız işlemler:
- Turbo yağ besleme borusu ve contalarının yenilenmesi
- Motor yağı ve yağ filtresinin değiştirilmesi, gerekirse karterin temizlenmesi
- Intercooler ve hortumların içindeki yağın temizlenmesi
- Hava filtresinin yenilenmesi
- Karter havalandırma sisteminin kontrolü
- İlk çalıştırmadan önce turbonun yağla doldurulması ve motorun birkaç saniye marşla döndürülerek yağ basıncı oluşturulması
Turbo, besleme borusu ve ilgili conta setlerini Peugeot 307 yedek parça kategorimizde bulabilirsiniz. Diğer modeller için geniş Peugeot yedek parça stoğumuz ana sayfamızda.
Turboyu korumak için alışkanlıklar
Turbonun ömrünü uzatmak için yapılması gerekenler aslında oldukça basit: Yağı zamanında ve doğru spesifikasyonda değiştirmek, soğuk motoru hemen yüksek devirlere çıkarmamak, uzun sürüş sonrasında kısa bir rölanti beklemesi yapmak ve hava filtresini ihmal etmemek. Bu dört alışkanlık, DV6 motorunda turbo sorunlarının büyük kısmını önler.
Son söz
Peugeot 307 1.6 HDi'de ıslık sesi, güç kaybı ve yağ tüketimindeki artış turbonun yardım çığlığıdır. Bu işaretleri erken fark edip sebebi doğru tespit ederseniz, sadece turbo değişimiyle kurtulabilirsiniz. Geç kalırsanız, turbodan kopan parçaların motora ya da intercoolera dağılması işi çok daha büyük bir masrafa dönüştürebilir.