Peugeot 307 Direksiyon Kutusu Arızası ve Tamir Seçenekleri
Bir müşterimiz 307'sinde direksiyonun "boşluk yaptığını" ve düz yolda aracın sürekli ufak düzeltmeler istediğini söyleyerek geldi. İlk tahmini rot başlarıydı, hatta yeni rot başı da almıştı. Aracı kaldırdığımızda rot başları gerçekten biraz yorulmuştu ama asıl boşluk, direksiyon kutusunun içindeki dişliden geliyordu. Rot başını değiştirsek araç biraz toparlanacak, ama şikâyet tamamen geçmeyecekti. Direksiyon kutusu konusunda doğru teşhis, en çok paranın kurtarıldığı yerdir.
Bu yazıda Peugeot 307'de direksiyon kutusu arızasının belirtilerini, benzer sorunlardan nasıl ayırt edildiğini ve tamir seçeneklerini anlatacağım.
307'de direksiyon sistemi nasıl çalışır?
307'de kremayer tipi direksiyon kutusu kullanılır. Direksiyon simidinin dönüşü, kutunun içindeki pinyon dişli aracılığıyla kremayer çubuğunun sağa-sola hareketine dönüşür. Bu hareket rot milleri ve rot başları aracılığıyla tekerleklere iletilir.
307'de hidrolik direksiyon vardır, ancak pompası çoğu versiyonda elektrikli motorla çalışan bir elektro-hidrolik pompadır (EHPS). Yani pompa, motor kayışından değil, kendi elektrik motorundan tahrik alır. Bu detay, arıza teşhisinde önemlidir; çünkü sertleşme sorunlarının bir kısmı kutudan değil, bu pompadan ya da onun elektrik beslemesinden kaynaklanır.
Direksiyon kutusu arızasının belirtileri
- Direksiyonda boşluk: Direksiyonu hafifçe sağa sola çevirdiğinizde tekerlekler hemen tepki vermez. Düz yolda araç sürekli düzeltme ister.
- Bozuk yolda tıkırtı: Kutu içindeki dişli boşluğu ya da kutunun bağlantı burçlarındaki yıpranma, bozuk zeminde direksiyon simidine kadar hissedilen tıkırtılara neden olur.
- Hidrolik kaçağı: Kutu körüklerinin içinde hidrolik birikmesi ya da kutunun altından damlama, iç keçelerin bozulduğunu gösterir.
- Bir tarafa dönüşte sertlik: Kutunun içindeki valf grubu ya da keçelerin arızalanması, bir yöne dönüşün diğerine göre sert olmasına yol açar.
- Direksiyonun ortaya dönmemesi: Virajdan çıkarken direksiyon kendiliğinden toparlanmıyorsa kutu içinde sıkışma olabilir (ön takımda başka nedenler de olabilir).
Kutu mu, başka bir parça mı?
Direksiyon sorunlarında yanlış teşhis yaygın, çünkü belirtiler birçok parçada ortak. Ayırt etmek için şunlara bakıyoruz:
Rot başı ve rot mili
Kaldırıcıda tekerlek 3-9 pozisyonundan sallanır. Boşluk rot başındaysa, rot başının bilyeli mafsalında hareket görülür. Rot mili (iç rot) boşluğu, körük içinden elle tutularak hissedilebilir. Bu parçalar sağlamsa ve boşluk devam ediyorsa kutunun kendisinden şüphelenilir.
Direksiyon mili ve kardan mafsalı
Direksiyon simidi ile kutu arasındaki ara mil ve kardan mafsalı da boşluk ve tıkırtı yapabilir. Bir kişi direksiyonu hafifçe sallarken, diğerinin mafsala bakması teşhisi kolaylaştırır.
Elektro-hidrolik pompa
Direksiyon her iki yöne de sertleşiyorsa, özellikle aralıklı olarak, öncelikle pompaya ve onun beslemesine bakılır. Pompa çalışırken çıkardığı sesin değişmesi, hidrolik seviyesinin düşüklüğü ya da pompa motorunun sigortası ve rölesi kontrol edilmelidir. Pompa elektriği kesilirse direksiyon tamamen sertleşir.
Takoz rulmanı
Park manevrasında sertlik ve tıkırtı, amortisör takoz rulmanından da kaynaklanabilir. Bu da direksiyon kutusu ile karıştırılan bir durumdur.
Tamir seçenekleri
Direksiyon kutusu arızasında genellikle üç seçenek vardır:
1. Ayar ve küçük müdahaleler
Bazı kutularda pinyon ile kremayer arasındaki boşluğu ayarlayan bir ayar vidası bulunur. Hafif boşluklarda bu ayar sorun çözebilir. Ancak aşırı sıkılan ayar vidası direksiyonun ağırlaşmasına ve ortaya dönmemesine yol açar; dikkatli yapılmalıdır. Kutunun bağlantı burçlarının yenilenmesi de tıkırtıları gidermede etkili olabilir.
2. Revizyon (tamir)
Uzman bir direksiyon tamircisinde kutu sökülür, keçe takımı, burçlar ve gerekirse aşınmış parçalar yenilenir. Kremayer çubuğunun yüzeyi korozyon ya da çizik nedeniyle hasar görmediyse revizyon oldukça başarılı sonuç verir. Kremayer yüzeyi bozulduysa yeni keçeler de kısa sürede kaçak yapar.
3. Değişim
Kremayer ya da gövde hasarlıysa yeni ya da fabrika revizyonlu kutu takmak en sağlıklı çözümdür. Değişimde dikkat edilecekler:
- Kutunun aracın versiyonuna (sol direksiyon, motor tipi, pompa tipi) uygun olması
- Rot başlarının ve rot millerinin durumunun kontrol edilmesi, yıpranmışsa birlikte yenilenmesi
- Hidrolik sisteminin temizlenmesi ve üretici önerisine uygun yeni hidrolik kullanılması
- Sistemin havasının doğru şekilde alınması
- İş bittikten sonra rot ayarının mutlaka yapılması
Hidrolik seçimi ve bakımı
307'nin direksiyon sisteminde kullanılan hidrolik, üretici spesifikasyonuna uygun olmalıdır. Farklı tiplerin karıştırılması keçelere zarar verebilir. Hidrolik seviyesinin düzenli kontrol edilmesi ve kirlenmiş hidroliğin değiştirilmesi, hem pompanın hem de kutunun ömrünü uzatır. Pompanın elektrik motoru yağsız çalıştığında hızla zarar görür.
Rot başı, rot mili, körük ve direksiyon sistemi parçalarını Peugeot 307 yedek parça kategorimizde bulabilirsiniz. Diğer modeller için de Peugeot yedek parça seçeneklerimize ana sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
Direksiyon kutusunu korumak için
- Direksiyonu uzun süre sonuna kadar çevrili tutmayın; bu, sistemde basıncı maksimuma çıkarır ve pompayı zorlar.
- Rot körüklerinin sağlam olduğunu düzenli kontrol ettirin; yırtık körükten giren su ve toz kremayeri bozar.
- Kaldırım çıkarken ya da tümseğe çarparken dikkatli olun; ani darbeler kutuyu ve rot millerini etkiler.
- Hidrolik kaçağını küçükken giderin.
Sonuç
Peugeot 307'de direksiyon boşluğu, tıkırtı ya da sertlik varsa, kutuya karar vermeden önce rot başları, rot milleri, ara mil ve pompa mutlaka kontrol edilmeli. Kutunun kendisi arızalıysa, kremayer durumuna göre revizyon ya da değişim seçeneği değerlendirilebilir. Direksiyon güvenlikle doğrudan ilgili bir sistem olduğu için, şüphelendiğiniz anda kontrol ettirmenizi öneririm.